Zirai Drone Nasıl Kullanılır? Adım Adım İlaçlama Uçuşu

Bir tarım dronuyla verimli ilaçlama yapmak, kumandadaki "başlat" tuşundan çok önce başlar. Tarlanın doğru haritalanması, ilacın drone uygulamasına uygun hazırlanması ve hava koşullarının doğru okunması, sonucun kalitesini belirleyen asıl etkenlerdir. Bu yazıda bir ilaçlama gününü baştan sona, sahada uygulanabilir adımlar halinde anlatıyoruz.

Drone'un ne olduğunu ve hangi parçalardan oluştuğunu merak ediyorsanız önce Zirai Drone Nedir? yazımıza göz atabilirsiniz.

1. Uçuş Öncesi: Yasal Hazırlık ve Eğitim

Türkiye'de tarım dronları da diğer İHA'lar gibi Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) kurallarına tabidir. Genel olarak dronun SHGM'nin İHA kayıt sistemine kaydedilmesi, pilotun ise kullandığı sınıfa uygun İHA pilot belgesine sahip olması gerekir. Havalimanı çevresi ve yasak sahalar gibi kısıtlı bölgelerde ek izin istenir. Mevzuat zaman zaman güncellendiği için başvuru öncesinde SHGM'nin güncel duyurularını kontrol etmenizi öneririz.

Bitki koruma ürünü uygulamasında ise Tarım ve Orman Bakanlığı'nın düzenlemeleri ve ilacın etiketi esastır. Kullanılacak ürünün ilgili kültür ve zararlı için ruhsatlı olması, etiketteki doz ve hasat öncesi bekleme süresine uyulması gerekir. Daze Tarım, cihaz teslimatında temel kullanım ve güvenlik eğitimi verir.

2. Tarlanın Haritalanması ve Rota Planı

Sınırların belirlenmesi

Küçük ve düzgün parsellerde tarla kenarında kumandayla nokta işaretlemek yeterlidir. Düzensiz, ağaçlı ya da elektrik hattı olan arazilerde drone'un kamerasıyla hava haritası çıkarmak daha güvenlidir. Haritada direkler, ağaçlar ve binalar engel olarak işaretlenir.

Rota parametreleri

• Uçuş yüksekliği: Tarla bitkilerinde genellikle bitki üstünden 2-3 metre. Fazla yükseklik sürüklenmeyi artırır.
• Şerit genişliği: Modele ve damla boyutuna göre değişir; şeritler arasında boşluk kalmamalıdır.
• Hız: Yüksek hız kapasiteyi artırır ama yoğun kanopide ilacın içeri işlemesini azaltır. Fungisit uygulamalarında daha düşük hız tercih edilir.

3. Karışımın Hazırlanması

Drone uygulamasında dekar başına kullanılan su miktarı traktör pülverizatörlerine göre çok daha azdır. Ürün ve ilaca göre değişmekle birlikte çoğu uygulamada dekara 1-3 litre karışım kullanılır. Burada en önemli kural şudur: Etikette dekara önerilen ilaç miktarı değişmez, azalan yalnızca taşıyıcı sudur. Bu yüzden karışım daha konsantre olur.

• İlaçları önce ayrı bir kapta suyla ön karışım yaparak eritin; tozlu formülasyonların tankta çökmesini önleyin.
• Birden fazla ürün karıştırılacaksa uyumluluğu küçük bir kapta test edin.
• Temiz su kullanın ve tanka süzgeçten geçirerek doldurun; nozul tıkanmalarının çoğu kirli sudan kaynaklanır.
• Kişisel koruyucu ekipman (eldiven, maske, gözlük) kullanmayı ihmal etmeyin.

4. Hava Koşullarının Kontrolü

Rüzgâr, sıcaklık ve nem dron ilaçlamasının kalitesini doğrudan etkiler. Genel kural olarak rüzgârın 3 m/s (yaklaşık 10 km/sa) altında olduğu, sıcaklığın çok yükselmediği sabah erken ve akşamüstü saatleri tercih edilir. Ayrıntılar için Hava Şartlarına Göre Dronla İlaçlama rehberimize bakabilirsiniz.

5. Uçuş Öncesi Kontrol Listesi

• Kollar kilitli, pervaneler sağlam ve sıkı mı?
• Nozullar ve süzgeçler temiz mi, kısa bir test püskürtmesinde akış eşit mi?
• Bataryalar dolu ve konnektörler temiz mi?
• RTK bağlantısı ve uydu sinyali yeterli mi?
• Kalkış alanında insan, hayvan ve araç var mı? Güvenlik mesafesi sağlandı mı?

6. Uçuş ve Uygulama Sırasında

Otomatik modda drone rotayı kendisi uçar; pilotun görevi ekrandaki akış, yükseklik ve batarya değerlerini izlemektir. Rüzgâr arttığında uygulamayı durdurmaktan çekinmeyin. Tank boşaldığında drone kaldığı noktayı kaydeder; dolum sonrası aynı noktadan devam eder. Tarla kenarlarında ilacın komşu parsele taşınmaması için kenar şeridini rüzgâr yönüne göre planlayın.

7. Uçuş Sonrası Temizlik ve Kayıt

• Tankı, pompaları ve nozulları temiz suyla çalkalayın; özellikle herbisit sonrası iyice yıkayın.
• Gövdeyi ve radar yüzeylerini nemli bezle silin. IP sınıfı yüksek modeller düşük basınçlı suyla yıkanabilir; elektrik bağlantılarına doğrudan su tutmayın.
• Uygulama tarihini, ürünü, dozu ve alanı kaydedin. Bu kayıtlar hem iyi tarım uygulamaları hem de hizmet verdiğiniz çiftçiler için gereklidir.

Düzenli bakım için tarım dronu bakım önerilerimizi de okuyabilirsiniz.

Gübre Serpme Uçuşunda Neler Değişir?

Granül gübre uygulamasında sıvı tank yerine serpme sistemi takılır. Uygulama dozu dekar başına kilogram olarak girilir; tartı sensörü haznedeki gübreyi anlık ölçer. Uçuştan önce gübrenin akış kalibrasyonunu yapın, çünkü granül boyutu ve nem durumu akışı değiştirir. Topaklanmış ya da nem çekmiş gübre hazneyi tıkayabilir. Serpme genişliği granülün ağırlığına göre değiştiği için şerit aralığını üreticinin önerisine göre ayarlayın.

Sık Yapılan Hatalar

• Dozu azaltmak için ilacı da azaltmak (yanlış: azaltılan sadece sudur).
• Fazla yüksekten ve rüzgârlı havada uçmak.
• Kenar şeritlerini atlamak ya da çift uygulamak.
• Tank temizliğini ertelemek; bir sonraki uygulamada bitki zararına yol açabilir.
• Arıcılara ve komşu parsel sahiplerine önceden haber vermemek; özellikle çiçeklenme döneminde arıları etkileyebilecek ilaçlarda bu bildirim önemlidir.

Hangi Drone ile Başlamalı?

Yeni başlayan işletmeler için yüksek kapasite ve kolay kullanım sunan DJI Agras T50 ve güncel Agras T55 iyi bir başlangıç noktasıdır. Tüm seçenekleri ilaçlama ve gübreleme dronları sayfamızda bulabilirsiniz.